فرش

ساختار قالی بیجار

بیجار بعنوان یکی از متقدمین صنعت فرش بافی در ایران به حساب می‌آید، مناطق قالی‌بافی در گذشته و حال شامل شهر بیجار و روستاهای اطرافش است. «قالی آهنی» نامی است که در گذشته به قالی‌های سفت و سخت بیجار داده بودند. با ساختار قالی بیجار بیشتر آشنا شوید.

قالی‌های کج و کوله و زمخت بیجار، دارای تار و پود پشمی بودند. پشم بر خلاف پنبه٬ ماده‌ای است که حالت ارتجاعی دارد و برای به دست آوردن فرشی که متراکم باشد پودهای پشمی را باید به شدت کوبید که در نتیجه قالی‌های خشن و فشرده به دست می‌آید. فشردگی و خشونت این قالی‌ها تا حدی بود که هنگام تا زدن آنها پودها شکسته می‌شد. از طرف دیگر دفه زدن پودهای پشمی نیز کار دشواری بود٬ به این جهت قالیبافان بیجار علاوه بر شانه سنگینی که از آهن و چوب ساخته می‌شد ناگزیر ابزار مخصوص دیگری برای این منظور تهیه کردند که شبیه یک پنجه آهنی بود.

امروزه تار و پوداین قالی‌ها اغلب پنبه‌ای است و پشم و پنبه تنها مواد مورد استفاد است. نوع گره در بیجار ترکی است و شیرازه فرش‌های گروس از نوع شیرازه پیچی سر خود فرش و اغلب یکرنگ است و معمولا همرنگ زمینه فرش است مگر شیرازه قالی خورجین که از چند رنگ به صورت یک در میان نمایان است.

قالی بیجار

قالی‌هایی با رج بالا به ندرت در بیجار بافته می‌شوند و رجشمار اغلب قالی‌های امروز بیجار بین ۳۰ تا ۳۵ است. در نمونه‌های قدیمی قالی بیجار از رجشمار ۱۵ و ۲۵ و در اندک قالیچه‌های نفیس و سفارشی که کاربرد ابریشم نیز در آنها است رجشمار بیشتر از ۴۰ نیز دیده شده است.

شاید یکی دیگر از دلایل سنگینی رجشمار و سفتی قالی‌هایی بیجار استفاده از تعداد زیاد پود باشد که گاهی به پنج پود نیز می‌رسید. ولی قالی‌های امروز بیجار همگی از نوع دو پود است. کج و کوله بودن قالی‌ها نیز بعلت استفاده از دارهای نامناسب پیش می‌آمد٬ امروزه دارها فلزی و از نوع گردان است و دارهای قدیمی و بدوی در بعضی از خانه‌های منطقه مشاهده می‌شود.

قالی‌های گروس به شیوه لول و نیم لول و در مواردی اندک تخت بافته می‌شوند. در شیوه لول بافت٬ صرفنظر از گره ترکی معمولا برکشیدن پود در جهت افقی و به تبع آن قرار گرفتن تارها در دو سطح متفاوت٬در این روش تاکید می‌شود پود را چنان بکوبند تا رج‌های گره بیشتر بهم بچسبند و فرش سفت‌تر و محکم‌تر شود.

 

 

0

نظر بدهید

مطالب را هر روز در ایمیل خود دریافت کنید.

[انصراف]