بنا و نما دکوراسیون معماری

معماری چگونه بر سایر هنرها تاثیر می‌گذارد؟

بسیاری از هنرمندان تحت تاثیر ساخته‌های دست بشر قرار گرفته و از مفاهیم آنها در حوزه هنری خود استفاده می‌کنند. خوب است بدانیم که معماری بیشتر در چه زمینه‌هایی اثرگذار است و هنرمندان چگونه این آموزه‌ها را به کار می‌برند.

150629172820-gothic-prague-charles-bridge-super-169

نمای مه‌گرفته‌ای از پل چارلز و مجسمه‌های متفاوت حاشیه آن به سبک باروک در پراگ

گریسون پری (Grayson Perry)، هنرمند بریتانیایی و برنده جایزه ترنر، باور دارد که تعاملاتش با معماری نقشی کلیدی در تعریف جهت خلاقیتش دارد. به گفته او برخی از تجربیات موثرش در زیبایی شناسی، مربوط به ساختمان‌ها بوده است.

با توجه به صحبت‌هایش می‌توان گفت پری نیز همانند بسیاری از دیگر هنرمندان الهامات خود را از ساختمان‌های اطراف می‌گیرد. به همین دلیل خوب است بدانیم آنها چه ایده‌هایی از معماری می‌گیرند و چطور از مفاهیم معماری اعمال شده روی ساختمان‌ها در هنرهای زیبا، موسیقی یا مجسمه سازی استفاده می‌کنند؟

پری بیشتر شهرت خود را از سرامیک‌های تزئینی‌اش به دست آورده است. او از تاثیر معماری مکان‌های مذهبی بر کارهایش و کارهای هنرمندان نسل‌های پیش از خود سخن می‌گوید. به گفته او ما به مکان‌های مذهبی سفر می‌کنیم و با تمام وجود ساختمان‌ها و اجسام قرار داده شده در آنها را تحسین می‌کنیم. پری عقیده دارد که اگر به نمونه‌کارهای او نگاه کنیم، می‌توان الگوهایی که از این ساختمان‌ها گرفته است را پیدا کنیم.

اماکن مقدس

بر اساس مدارک و شواهدی که وجود دارد، می‌توان با قاطعیت گفت در طول قرن‌ها، ساخت‌وساز ساختمان‌های مذهبی به پیشرفت جنبش‌های هنری کمک کرده است. معماری این ساختمان‌ها، همواره به دو علت سایر هنرها را تحت تاثیر قرار داده است. از یک طرف به‌ دلیل هزینه‌ای که صرف ساخت و تزئین آنها شده و از طرف دیگر به خاطر جلوه و نمایی که در پایان کار ایجاد کرده‌اند. برای مثال، ساختمان‌های زیادی در پراگ به سبک‌های معماری گوتیک، رنسانس و باروک ساخته شده‌اند و به همین دلیل معروف هستند. این شهر و ساختمان‌های آن الهام‌بخش هنرمندان نامداری همچون موتزارت و بتهوون بوده‌اند. هر دوی آنها در اواخر قرن هجدهم و اوایل قرن نوزدهم میلادی از این شهر بازدید کردند و تحت تاثیر آن قرار گرفتند.

150629163446-grayson-perry-essex-house-2-exlarge-169

A House for Essex با مفهوم خانه‌ای برای تعطیلات ساخته شده است. گریسون پری این خانه را برای احترام به مادران تنها در داگنهام، آرایشگران کلچستر و منظره و تاریخ Essex طراحی کرده است

نیل رولنیک (Neil Rolnick) آهنگساز معاصر آمریکایی برای استفاده از کامپیوتر در موسیقی شهرت دارد و در این حوزه به عنوان فردی پیشگام شناخته می‌شود. کارهای او گواه بر این است که حتی امروزه نیز آهنگسازان از کارهای معماران بزرگ الهام می‌گیرند. او در جوانی‌ برای والتر گروپیوس، معمار نوگرا و موسس مدرسه هنر باوهاوس باغبانی می‌کرد و بعدها قطعه موسیقی Gardening at Gropius House را تحت تاثیر خاطرات و ایده‌های آن دوره منتشر کرد.

بیشتر بخوانید: تاثیر معماری بر نقاشی رنسانس ایتالیایی

با این حال چگونه می‌توان اصول معماری نوگرا را به موسیقی تبدیل کرد به طوری که ملودی و ریتم با سازهای آکوستیک و ابزارهای الکترونیکی تولید شوند؟ رولنیک در جواب توضیح می‌دهد: «این اتفاق زمانی می‌افتد که همه چیز را از دید موسیقی ببینیم و بشنویم. از صداهای مختلف از جمله ازدحام و هرج‌ و مرج و صدای طنین ناقوس‌ها ایده گرفته و آنها را روی سازهای موسیقی پیاده کنیم.»

به گفته او شباهت اصلی موسیقی و معماری این است که هر دوی آنها کاملا به یک ساختار بنیادی وابسته هستند و این ساختار معمولا از دید مخاطبان و بازدیدکنندگان پنهان می‌ماند. به عقیده رولنیک علی‌رغم تفاوت واضحی که معماری و موسیقی با هم دارند؛ اما این پیوستگی ساختار بنیادی است که جذابیت اثر را برای مخاطب مشخص می‌کند.

صدا و ساختار

الافور الیاسون (Olafur Eliasson) هنرمندی است که با آثارش در حوزه چیدمان هنر (art installation) و مجسمه‌سازی شناخته می‌شود. او که به برانگیختن احساسات مردم با کارهایش شهرت دارد، درباره وجه تشابه معماری و رشته هنری خود، نظر دیگری دارد. به عقیده الیاسون ایده‌های مربوط به فضا موثرتر از ساختار بنیادی هستند. او تولید فضاسازی را جذاب می‌داند؛ خواه در یک نمایش باشد یا در چیدمان، روی تمبر پیاده شود یا در تفکرات افراد و یا اینکه روی ساختمان‌ها و پل‌ها اعمال شود. او می‌گوید در معماری به عامل بالقوه‌ای توجه دارد که فضایی مهمان‌نواز، بخشنده و سرشار از حس خوش‌امد گویی به بازدیدکننده ایجاد می‌کند.

150629165149-walter-groupius-house-sketch-medium-plus-169

طرح (اسکچ) Gropius house. یکی از هفت خانه اشرافی در باوهاوس

الیاسیون از تحسین کنندگان اینار تورستین (Einar Thorsteinn) معمار ایسلندی است. دانش تورستین از ساختارهای هندسی و کششی پایه‌ای برای همکاری طولانی مدت آنها شد. الیاسون او را فردی توصیف می‌کند که با مشکلات فضایی روبه‌رو شده و آنها را به شیوه منحصر به فرد خود حل می‌کند و برای این کار لزوما پیرو روش‌های معمولی و سنتی دنیای معماری نیست.

اولین کاری که با همکاری این دو شکل گرفت، یک گنبد ژئودزیک (گنبد ساخته شده با سطوح هندسی) بود که فواره‌ای داشت که با چراغ‌های چشمک‌زن روشن می‌شد. تاثیر تورستین در پروژه‌های بعدی که آن دو با هم به انجام رساندند به وضوح مشخص است. برای نمونه نمای هندسی سه بعدی سر در هارپا: سالن کنسرت و مرکز کنفرانس در ریکیاویک که در سال ۲۰۱۱ افتتاح شد.

کارهای الیاسیون نیز مانند هنرمندان دیگری همچون جیمز تورل، انیش کاپور و ریچارد سرا اغلب در مفاهیم معماری ریشه دارد. با این حال به جای تاکید بر کاربرد، روی ویژگی‌های تجربی فضا، نور، سرپناه و گرما تمرکز می‌کند و اثری متمایز از معماری ایجاد می‌کند.

121220125116-harpa-iceland-nl-exlarge-169

هارپا سالنی برای کنسرت موسیقی جاز و مرکز همایش در ریکیاویک ایسلند

الکس چینک (Alex Chinneck) مجسمه‌ساز بریتانیایی کارکرد فیزیکی را مرزی میان معماری و هنر می‌داند که این دو را از هم جدا می‌کند. به نظر او کارکرد مثل قفسی برای خلاقیت و تصورات است که آزادی و محتملات در مجسمه‌سازی را در خود نگه می‌دارد.

فرم در مقابل عملکرد

کارهای چینک در حوزه هنر عمومی فرمی متمایز از سازه‌های آشنا در محیط شهری دارند و نمایی جدید به آن می‌دهند. مثلا خانه‌ای در لندن که به نظر می‌رسد نمای آن با استفاده از آجرهای مومی ساخته شده و به آرامی در حال ذوب شدن است و قسمت بالایی ساختمان بدون نما رها شده و بالای زمین معلق می‌ماند. این سازه جالب و فریبنده در نزدیکی بازار کاونت گاردن واقع شده است.

140918114336-imagine-architecture-alex-exlarge-169

Sliding House ساخته شده توسط الکس چینک که برای تجربیات شیطنت آمیزش در معماری شناخته شده است

چینک برای نمایش کارهایش در حیطه معماری متحمل فشارها و مداخلاتی از سوی وکلا و مشتریان می‌شود که با به انجام رساندن این کارها مخالف هستند. با این حال تلاش می‌کند با کنار زدن محدودیت‌ها و اجبارها خلاقیت واقعی خود را به نمایش بگذارد. به نظر او معماران و طراحان تبحر بیشتری در حفظ تعادل بین زیبایی و کارایی دارند. گرچه هنرمندان آزادانه‌تر کار کرده و بی‌نیاز از جواب دادن به وکلا و مشتریان به فعالیت می‌پردازند.

با اینکه معماران باید تحت قوانین و کارایی‌های به خصوصی کار کنند، همچنان با استفاده از فضا، هارمونی و قانون نسبت در نمونه کارهای خود تمام شاخه‌های دیگر هنر را تحت تاثیر قرار می‌دهند. بار دیگر که از ساختمانی شگفت‌اگیز بازدید کردید، به فراتر از نمای آن و کاربردی که به آن منظور ساخته شده نگاه کنید و به احساسی که در شما به وجود می‌آورد فکر کنید. به این دلیل که بهترین آثار معماری نیز همان اثر نقاشی‌های پیکاسو و یا اپراهای موتزارت را روی احساسات می‌گذارند.

2

نظر بدهید

مطالب را هر روز در ایمیل خود دریافت کنید.

[انصراف]