عکاسی

عکس‌های نایاب از تهران در دهه ۱۸۵۰ میلادی

عکس‌هایی از شهر و بناهای معماری تهران نمایی دیگر از ایران در قرن نوزده میلادی را در برابر دیده همگان به تصویر می‌شکند. این عکس‌ها که در در اواخر دهه ۱۸۵۰ میلادی توسط عکاسی ایتالیایی، لوییجی پشه (Luigi Pesce)، ثبت شده‌اند توسط موسسه تحقیقاتی Getty در نمایشگاه The Cyrus Cylinder and Ancient Persia در Getty Villa  در اکتبر ۲۰۱۳ در معرض بازدید عموم قرار گرفتند.

همانظور که در مروری بر تاریخچه عکاسی اشاره کردیم اولین مجموعه عکس از آثار تاریخی ایران توسط لوییجی پشه ثبت شده است. این مجموعه عکس‌های نایاب از تهران و بناهای تاریخی پرشیا نه تنها تصاویری از مجموعه تاریخی پرسپولیس را شامل می‌شود بلکه در نقش یک مستند تصویری بازتابی از اوضاع تاریخی ایران در قرن نوزده میلادی، در بحبوحه درگیری‌های سیاسی میان امپراطوری ترک در غرب و هند بریتانیایی در شرق و امپراطوری روسیه در شمال، است. از این درگیری‌های جغرافیایی با نام بازی بزرگ یاد می‌شود.

2.r33779_2012_r_18_001-w600

Tehran, Entrance to Golestān Palace, 1850s, Luigi Pesce

این آلبوم عکس که با جلدی به سبک قاجاری پوشانده شده بود در سال ۱۸۶۰ در کنسولگری بریتانیا در ایران توسط سِر هنری راولینسون (۱۸۱۰-۱۸۹۵) و دوستش کلنل لوئیجی پشه (۱۸۱۸-۱۸۹۱) به نمایش درآمد. پشه از سال ۱۸۴۸ در پرشیای وقت (ایران کنونی) به سر می‌برد و توسط ناصرالدین شاه برای مدرنیزه کردن ارتش استخدام شده بود (۱۸۳۱-۱۸۹۶). او عکاسی آماتور بود که عکس‌های بسیاری را برای آلبوم دیگری ثبت کرده و در سال ۱۸۵۸ به شاه نشان داده بود. این آلبوم اولیه که توسط وی جمع آوری شده است هم اکنون در کاخ گلستان نگهداری می‌شود.

3.r33779_2012_r_18_005-w600

Tehran, Military School, 1850s, Luigi Pesce

۴۲ عکس پشه در آلبوم getty برای اولین بار در دادگاه ناصرالدین شاه، مدرسه ارتش، دروازه‌های شهر، مساجد و حومه تهران ثبت شده‌اند. بعلاوه این که خرابه‌های پرسپولیس و دو بنای باستانی دیگر به نام‌های نقش رستم و طاق بستان نیز در این مجموعه عکس‌ها خودنمایی می‌کنند.

متاسفانه بسیاری از بناهایی که پشه در این آلبوم مستندسازی کرده مانند مدرسه ارتش و دروازه‌های شهر، امروزه دیگر وجود ندارند و این تصاویر تنها اثرات باقیمانده از آنها هستند.

هنری راولینسون از طرف دولت بریتانیا برای حضور چشمگیر‌تر در «بازی بزرگ» به ایران فرستاده شده بود و نقشی اساسی در رقابت بین امپراطوری روسیه و بریتانیا در حاکمیت آسیایی مرکزی داشت. راولینسون علاوه بر اینکه افسر ارتش و سفیر سیاسی بود، تبحر خاصی در زبان شناسی داشت، به طوری که او را پدر علم آشور شناسی می‌دانند. او نخستین کسی بود که توانست سنگ‌نبشته بیستون را بخواند.

Taq-i Bāstān, Kermānshāh, 1850s, Luigi Pesce

Taq-i Bāstān, Kermānshāh, 1850s, Luigi Pesce

آلبوم پشه علاوه بر آنکه نمایی از تاریخ شاهنشاهی دهه نوزدهم پرشیا و بناها و ساختمان‌های وقت را نشان می‌دهد، داستان‌هایی نیز از تاریخ غنی ایران از دوران باستان تا زمان حاضر برای هر عکس بیان می‌کند که ارزشی دو چندان به این مجموعه بخشیده است. می‌توانید مجموعه کامل این آلبوم را ژورنال getty Research تماشا کنید.

Tehran, Gate of the Royal Arg (Citadel), 1850s, Luigi Pesce

Tehran, Gate of the Royal Arg (Citadel), 1850s, Luigi Pesce

3

نظر بدهید

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

مطالب را هر روز در ایمیل خود دریافت کنید.

[انصراف]